တရုတ်သမ္မတသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ပထမဆုံးနိုင်ငံတော်ခရီးစဉ်အတွက် ဆီယက်တဲလ်မြို့သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။

SEATTLE, United States, September 22 (ဆင်ဟွာ) - တရုတ်သမ္မတ Xi Jinping သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသို့ ၎င်း၏ပထမဆုံးနိုင်ငံတော်ခရီးစဉ်အတွက် အင်္ဂါနေ့နံနက်ပိုင်းတွင် ဤအရှေ့ဘက်ပစိဖိတ်ကမ်းရိုးတန်းမြို့သို့ရောက်ရှိခဲ့ပါသည်။

နွေဦးရာသီနေရောင်ခြည်တွင် တရုတ်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ကို တင်ဆောင်လာသော လေယာဉ်သည် ရွှင်မြူးစွာကြိုဆိုနေသည့် လူအုပ်ကြီးအောက်တွင် ပက်ိန်းကွင်းကို ရပ်တန့်ကာ အငှားယာဉ်ဖြင့် ဆင်းလာခဲ့သည်။

ကြည်ကြည်လင်လင် အပြုံးဖြင့် Xi နှင့် သမ္မတကတော် Peng Liyuan သည် တဲပေါက်မှ ဆင်းကာ ချဉ်းကပ်လမ်းပေါ်မှ ဆင်းမလာမီ လက်ခုပ်တီးကာ လက်ခုပ်တီးကာ လက်ခုပ်တီးကာ အမေရိကန် သမ္မတ ဦးဆောင်သော ဒေသဆိုင်ရာနှင့် ပြည်ထောင်စု ဂုဏ်သရေရှိများက ကြိုဆိုကြသည်။ ဘားရက်အိုဘားမား၏ ကိုယ်စားလှယ်၊ ဝါရှင်တန်ပြည်နယ် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး Jay Inslee။

'သမ္မတ အိုဘားမားနဲ့ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း အမြင်ချင်း ဖလှယ်ဖို့ မျှော်လင့်နေပါတယ်' လို့ အမေရိကန် ပြည်သူတွေနဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံဖို့ မျှော်လင့်ကြောင်း ရှီက ဆိုက်ရောက် ကြေငြာချက်မှာ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ 'နှစ်ဘက်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုဖြင့် ကျွန်ုပ်၏ခရီးစဉ်သည် အသီးအပွင့်ရလဒ်များ ထွက်ပေါ်လာမည်ဖြစ်ပြီး တရုတ်-အမေရိကန် ဆက်ဆံရေးကို ပိုမိုမြင့်မားသောအဆင့်သို့ ပို့ဆောင်နိုင်မည်ဟု ယုံကြည်ပါသည်။'

အမေရိကန် ခရီးစဉ်သည် ရှီ၏ ဒုတိယမြောက် နိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင်ဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ စုစုပေါင်း သတ္တမမြောက် ခရီးစဉ်လည်း ဖြစ်သည်။ တရုတ်သမ္မတတာဝန်ယူပြီးနောက် သုံးလအကြာ ၂၀၁၃ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ်သို့ ခရီးလှည့်လည်ကာ အိုဘားမားနှင့် လည်တိုင်မပါသည့် ထိပ်သီးအစည်းအဝေးတစ်ရပ်ကျင်းပခဲ့ရာ ၎င်းတို့နိုင်ငံကြား အဓိက-နိုင်ငံဆက်ဆံရေးပုံစံသစ် တည်ဆောက်ရေးဆိုင်ရာ သဘောတူညီမှု ရရှိခဲ့သည်။

Seattle တွင် နေထိုင်စဉ်အတွင်း တရုတ်ခေါင်းဆောင်များ လက်ခံကျင်းပပြီးဖြစ်သည့် Deng Xiaoping၊ Jiang Zemin နှင့် Hu Jintao  သည် တရုတ်နိုင်ငံ အနောက်တောင်ပိုင်းရှိ Chongqing မြို့ကြီးနှင့် ၃၂ နှစ်ရှိ ညီအစ်မမြို့ ဆက်ဆံရေးကို ထိန်းသိမ်းထားပြီး ရှီသည် တရုတ်-အမေရိကန် ဆက်ဆံမှုဆိုင်ရာ မူဝါဒရေးရာ မိန့်ခွန်းကို ပြောကြားရန် စီစဉ်ထားသည်။

ဒေသတွင်း အစိုးရခေါင်းဆောင်များနှင့်လည်း တွေ့ဆုံကာ တရုတ်-အမေရိကန် အုပ်ချုပ်ရေးမှူးများဖိုရမ်သို့ တက်ရောက်ကာ နှစ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းကြီးများကို စုစည်းကာ လုပ်ငန်းရှင်များထံ သွားရောက်တွေ့ဆုံကာ ကျောင်းတွင်း လှုပ်ရှားမှုအမျိုးမျိုးတွင် ကျောင်းသားများနှင့် ဆရာများပါ ပါဝင်မည်ဖြစ်သည်။

အမေရိကန် အနောက်ဘက်ကမ်းခြေ အချက်အချာမှ ရှီသည် အိုဘားမားနှင့် ထိပ်သီးဆွေးနွေးပွဲအတွက် ဝါရှင်တန်သို့ ပျံသန်းမည်ဖြစ်သည်။ အိမ်ဖြူတော် တွင် သေနတ် ၂၁ လက်ဖြင့် အလေးပြုခြင်းနှင့် နိုင်ငံတော် ညစာစားပွဲဖြင့် ဂုဏ်ပြုမည်ဖြစ်သည်။ သူသည် ကွန်ဂရက်ခေါင်းဆောင်များနှင့် မှတ်စုများကို နှိုင်းယှဉ်မည်ဖြစ်သည်။

နှစ်နိုင်ငံခေါင်းဆောင်များကြား ရှီ-အိုဘားမား တွေ့ဆုံမှုသည် ပဉ္စမအကြိမ်ဖြစ်သည်။ အိုဘားမားသည် ဘေဂျင်းအလယ်ပိုင်းရှိ Zhongnanhai ခြံဝင်းတွင် ထူးခြားသော ညဘက်လမ်းလျှောက်ခြင်းကို နိုဝင်ဘာလတွင် တရုတ်နိုင်ငံသို့ နိုင်ငံတော်ခရီးစဉ် သွားရောက်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် 2013 ခုနှစ် စက်တင်ဘာလနှင့် 2014 ခုနှစ် မတ်လတွင် နိုင်ငံပေါင်းစုံ ထိပ်သီးတွေ့ဆုံပွဲများ တွင် တွေ့ဆုံခဲ့ကြပါသည်။

ကမ္ဘာ့ထွက်ကုန်၏ သုံးပုံတစ်ပုံ၊ လူသားလူဦးရေ၏ လေးပုံတစ်ပုံနှင့် ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်မှု၏ ငါးပုံတစ်ပုံခန့်ရှိသော ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး ဖွံ့ဖြိုးဆဲနှင့် ဖွံ့ဖြိုးပြီးနိုင်ငံများကြား အပြန်အလှန် ဆက်ဆံရေးသည် ကမ္ဘာ့ပုံသဏ္ဍာန်ဆိုင်ရာ သြဇာလွှမ်းမိုးမှု ပိုမိုရရှိလာသောကြောင့် ရှီ၏ ခရီးစဉ်အတွက် မျှော်လင့်ချက်များ မြင့်မားလာနေသည်။

ခရီးစဉ်ကို ဖေဖော်ဝါရီလက ကြေညာပြီးကတည်းက အမေရိကန် အမျိုးသား လုံခြုံရေး အကြံပေး Susan Rice၊ တရုတ် သမ္မတ သံတမန် Meng Jianzhu နှင့် အခြား အကြီးတန်း အရာရှိ အများအပြားသည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာကို ဖြတ်ကျော်ကာ ကွက်လပ်များကို တံတားခင်းပြီး လမ်းခင်းပေးခဲ့ကြသည်။ ဇွန်လတွင် နှစ်ဘက်စလုံးသည် ၎င်းတို့၏ နောက်ဆုံးအဆင့် အစိုးရကြား ဆွေးနွေးပွဲများတွင် ခိုင်မာသော ရလဒ် ၃၀၀ ကျော်ဖြင့် ပြီးဆုံးခဲ့သည်။

တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Wang Yi သည် ကုန်သွယ်ရေး၊ စွမ်းအင်၊ ဘဏ္ဍာရေးနှင့် ကာကွယ်ရေးအပါအဝင် ကျယ်ပြန့်သော နယ်ပယ်အသီးသီးတွင် သဘောတူညီမှုရရှိရန် မျှော်မှန်းထားပြီး အဆိုပါခရီးစဉ်သည် ကြွယ်ဝသော အသီးအပွင့်ဖြစ်မည်ဟု တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Wang Yi က ပြောကြားခဲ့သည်။

'အရေးအကြီးဆုံး ရလဒ်မှာ တည်ငြိမ်မှုအသစ်များ ပေါင်းစပ်ခြင်းနှင့် မဟာဗျူဟာဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များအတွက် ပိုမိုအဆင်ပြေသော လေထုကို ဖန်တီးခြင်းဖြစ်သည်' ဟု တရုတ်နိုင်ငံ နိုင်ငံတကာ လေ့လာရေးသိပ္ပံ (CIIS) မှ အကြီးတန်း သုတေသီ Yang Xiyu က ဘေဂျင်းအခြေစိုက် တွေးခေါ်ပညာရှင် ယန်စီယုက လက်ရှိ 'သိမ်မွေ့ရှုပ်ထွေးသော အခြေအနေ' ကို ကိုးကားပြီး ပြောကြားခဲ့သည်။

တရုတ်-အမေရိကန် ရန်ပွဲကြောင့် တောင်တရုတ်ပင်လယ် ၊ ဆိုက်ဘာလုံခြုံရေးနှင့် Thucydides Trap တို့ကို စိုးရိမ်ပူပန်မှုဖြစ်စေသည့် အခြားကိစ္စရပ်များကြောင့် လာမည့် ရှီ-အိုဘာမား ထိပ်သီးအစည်းအဝေးသည် 'ပိုမိုကောင်းမွန်သော အလှည့်အပြောင်းတစ်ခု' ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။

တရုတ် သမ္မတ၏ နောက်ဆုံး အမေရိကန် ခရီးစဉ်သည် ကုလသမဂ္ဂ ဌာနချုပ်တွင် ၎င်း၏ ပထမဆုံး အကြိမ်အဖြစ် နယူးယောက်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားမည်ဖြစ်ပြီး ရာသီဥတု ပြောင်းလဲမှု၊ အမျိုးသမီးရေးရာ နှင့် တောင်-တောင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု စသည့် မတူကွဲပြားသော ဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးများနှင့် ညီလာခံများ တက်ရောက်ကာ နိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင် အများအပြားနှင့်လည်း တွေ့ဆုံမည်ဖြစ်သည်။

ကုလသမဂ္ဂ တည်ထောင်ခြင်း နှစ် ၇၀ ပြည့် နှစ်ပတ်လည်တွင် ရှီသည် နိုင်ငံတကာ စည်းမျဥ်းစည်းမျဥ်းနှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနှင့် အုပ်ချုပ်မှုဆိုင်ရာ တရုတ်၏ ရှုထောင့်ကို ထုတ်ဖော်ပြီး ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးကို ကာကွယ်ရန်၊ ဘုံဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနှင့် ကုလသမဂ္ဂနှင့် နိုင်ငံစုံဝါဒကို ထောက်ခံသည့် ပေကျင်း၏ အဓိက ဆောင်ရွက်ချက်များကို ကြေညာရန် မျှော်လင့်ပါသည်။

ရှီ၏ အမေရိကန်ခရီးစဉ်တစ်ခုလုံးတွင် အခြေခံမေးခွန်းနှစ်ခုကို ဖြေဆိုခဲ့သည်။ ပထမမှာ တရုတ်-အမေရိကန် ဆက်ဆံရေးကို တရုတ်နိုင်ငံက မည်သို့တည်ဆောက်ရန် မျှော်လင့်ထားသနည်း။

ခရီးစဉ်မှတစ်ဆင့် တရုတ်-အမေရိကန် ဆက်ဆံရေးကို ပိုမိုကျန်းမာ၍ တည်ငြိမ်သော လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် ထားရှိရန် ကတိကဝတ်ပြုကြောင်းနှင့် ၎င်းသည် နိုင်ငံတကာစနစ်ကို တည်ဆောက်ကာ အုပ်ထိန်းသူဖြစ်ကြောင်း ကမ္ဘာကို ပြောကြားမည်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ 'ထိုကဲ့သို့သော မက်ဆေ့ချ်များသည် အရေးကြီးပါသည်။'